Fara í efni

Hlaðvörp

17. maí 2021

Líkindi og happdrætti - Pawel Bartozek

Pawel Bartozek fæddist í Póllandi og flutti til Íslands 8 ára gamall.
Hann er stærðfræðingur sem hefur látið samfélagsmál til sín taka. En hann hefur ritað pistla á vefinn í fjölmiðla reglulega undanfarin 20 ár. Pawel er jafnframt borgarfulltrúi.
Í þessu viðtali ræðir Pawel um æsku sína í Póllandi og kommúnismann sem þar var yfir öllu. Vandamál þar var ekki skortur á peningunum heldur skortur á vörum.
Einnig fáum við Pawel til að ræða líkindi og happdrætti. Borgar sig t.d að taka þátt í Lottó eða öðrum happdrættum?

  • Vissir þú að líkur á að vinna í Lottó eru 1 á móti 680.000.
  • Ef þú spilar Lottó t.d vikulega í 50 ár þá eru líkurnar orðnar um helmingur.
  • Þeir sem spila mikið auka að sjálfsögðu líkur sínar.
  • Ef þú spilar fyrir 25 þúsund kr. á viku í 50 ár þá fara í þetta 60 milljónir kr.
  • Hvenær á maður að taka þátt?
  • Pawel segir betra að taka þátt þegar pottarnir eru tvöfaldir eða þrefaldir.
  • Fólk áttar sig á þessu því fleiri taki þátt þegar pottarnir eru stærri.
  • Af hverju er fólk frekar til í að taka þátt í happdrætti en að kaupa hlutabréf.
  • Líkindi og hvernig við metum þau.
  • Svindl í happdrættum.
  • Hvernig Pawel nálgast sjálfur fjármál.

Þetta og margt fleira um líkindi og happdrætti í þessu áhugaverða viðtali.

Hlusta
11. maí 2021

Fávitinn í fjármálum - Haukur HiImarson

Haukur Hilmarsson er ráðgjafi í fjármálahegðun og kennari í fjármálameðferð við félagsráðgjafadeild HÍ. Hann rekur einnig vefinn skuldaus.

Haukur segist sjálfur vera fáviti í fjármálum þar sem hann lét fjármál stjórnast af tilfinningum. Þar sem hann kom sér í skuldir sem hann borgaði upp aftur og aftur. Eftir að hafa skoðað þetta sá hann að hegðun hans var á sjálfstýringu.
Haukur lifði tvöföldu lífi þegar kom að fjármálum eftir að hafa kynnst konu sinni þar sem hann faldi vanskil og skuldir sínar fyrir henni. Í janúar 2009 komst konan hans að skuldir hans voru ekki 50 þúsund heldur milljónir. Þarna fór hann í að finna allar skuldir sínar og fá heildaryfirsýn yfir skuldir sínar. Hann langaði þegar þarna var komið að flýja í stað þess að horfast í augu við sannleikann og skömmina sem fylgir.
Síðan hefur mikið vatn runnið til sjávar og hefur Haukur aðstoðað fjöldann allan af einstaklingum við að ná árangri í fjármálum. 

Hlusta
4. maí 2021

íbúðaskipti og hagkvæmni í ferðalögum - Snæfríður Ingadóttir

Snæfríður Ingadóttir er blaðamaður, rithöfundur, fyrirlesari og síðast en ekki síst ferðafrömuður.

Snæfríður er fædd og uppaldin á Akureyri og býr þar í dag með manni og þremur börnum. Hún hefur undanfarið skrifað ferðahandbækur um íbúðaskipti, flutninga til Spánar auk bókar um eyjurnar Tenerife og Gran Canary. Snæfríður byrjaði á íbúðaskiptum fyrir nokkrum árum og þá með það í huga að spara peninga. Í dag stundi hún þau vegna þess að þau bjóði uppá lengra frí, meiri upplifanir og samband og samskipti við heimamenn sem getur verið mikils virði.
Hún segir íbúðaskipti ekki frekar en annað vera 100% örugg en þar sem þau byggja á trausti þá fari þau langoftast vel fram.
Snæfríður ræðir einnig í hvað hún setur peningana sína. Ferðalög og fasteignir.
Hvernig leigueignir sem hún á hafa fjármagnað löng ferðalög og hvernig þau veita henni innblástur og bæta lífið.
Hún talar um hvernig hún tekur svokallað lífeyris tímabil fyrirfram með ferðalögum sem eru þá löng ferðalög.
Auk þess ræðir hún um fjárhagsmál fjölskyldunar eftir Hrun.

Snæfríður hefur ritað eftirfarandi bækur sem hægt er að kaupa beint af vef hennar.

Spánn nýtt líf í nýju landi
Komdu með til Kanaríeyja
Ævintýraeyjan Tenerife
Íbúðaskipti; Minni kostnaður, meiri upplifun


Umsjón: Gunnar Dofri Ólafsson
Framleitt af Umboðsmanni skuldara með stuðningi frá félagsmálaráðuneytinu.

Hlusta

Myndbönd

Skyndilán og smálán
Árleg hlutfallstala kostnaðar
Hvað er fjárhagslegt sjálfstæði ?

Fræðsla & greinar

7. apr 2021

Vikumatseðill Berglindar

Berglind Guðmundsdóttir frá matarvefnum Gulur rauður grænn og salt var til viðtals þar sem hún gaf góð ráð við matarinnkaup og skipulag. 
Hún gerði samt gott betur því hún deildi jafnframt með okkur vikumatseðli sem er að finna á vef hennar hér. 
Innkaupalista Berglindar má nálgast hér.  

 

19. mar 2021

Smáskref til fjárhagslegs sjálfstæðis (Baby Steps Dave Ramsey)

7 smáskref til fjárhagslegs sjálfstæðis

 

Trausti Sigurbjörnsson var í viðtali við hjá okkur í Leitinni að peningunum.
Hann tók saman eftirfarandi samantekt úr smáskrefum (Baby steps) Dave Ramsey. 

Þrep 1 - Sparaðu 100.000kr í banka sem neyðarsjóð til að hafa í byrjun.
Í fyrsta skrefinu er markmiðið að spara 100.000 kr. eins hratt og þú mögulega getur.
Þessi neyðarsjóður er eingöngu til notkunar fyrir óvænt smá útgjöld, sem þú einfaldlega getur ekki séð fyrir, það er víst nóg af þeim.

Við viljum ekki grafa okkur ofan í dýpri holu heldur en við erum í og þurfa að slá dýr neyslulán.

  • Samkvæmt könnum Seðlabanka Bandaríkjanna geta 40% Bandaríkjamanna ekki greitt óvænt úgjöld sem eru hærri en $ 400 (50 þúsundir króna) án þess að taka lán.

40% af 382 milljónum Bandaríkjamannna er 131 milljón manns sem eru í þessari þröngu stöðu. 

Þrep 2 – Borgaðu upp allar skuldir nema húsið.
Búðu til fjárhagsáætlun fyrir heimilið, borgaðu þvínæst niður allar skuldir nema húsnæðislánið með snjóboltaaðferðinni.
Í öðru þrepi borgum við niður allar skamm- og langtímaskuldir að húsnæðisláninu undanskyldu.
Það er t.d: bílalán, námslán, kreditkort, lán frá ömmu, raðgreiðslur os.frv.

Snjóboltaaðferðin
Við skráum niður skuldir okkar á skjal og röðum þeim upp frá lægstu skuldinni til þeirrar hæðstu.
Ástæðan fyrir því er EKKI fjárhagsleg, heldur mannlegs eðlis. Við tölum um lán en þetta getur líka verið yfirdráttur eða eitthvað allt annað sem við skuldum. 

  • Það er gríðarlega mikilvægt að sjá fyrsta lánið greitt upp til að við sjáum árangur fljótt.  Þess vegna skulum við byrja á að borga niður lægsta lánið.
  • Ef við greiðum aukalega inn á lánið t.d. 10 þúsund kr. á mánuði þá tökum við þá upphæð og afborganir sem er t.d. 12 þúsund kr.
    Með þessu móti greiðum við samtals 22 þúsund á mánuði inn á lánið.
  • Þegar lán 1 er uppgreitt þá tökum við 22 þúsund kr. sem aukainnborgun í næsta lán (lán nr. 2) og greiðum þá upphæð aukalega inn á það lán ásamt afborgunum.
  • Svona höldum við áfram og innborganir okkar hækka rétt eins og snjóbolti sem rúllar niður brekku. Og við erum fljótlega búin að greiða upp öll okkar lán.

Þrep 3 – Söfnum upp vara- eða neyðarsjóð sem ætti að nema 3-6 mánuðum af útgjöldum.
Nú þegar við höfum borgað allar okkar smærri skuldir er tími til að undirbúa okkur fyrir allt það óvænta sem sem lífið getur fært okkur. Neyðarsjóðurinn ætti að vera sem nemur 3-6 mánaða útgöldum.  Þrír mánuðir ættu að nægja fyrir þá sem eru í stöðugri og öruggri vinnu (fasta stöðu í góðu fyrirtæki) og sex mánuðir ættu að nægja fyrir þá sem eru með sveiflukennda innkomu (t.d. verktakar eða sjálfstæðir atvinnurekendur). Með slíkum neyðarsjóð komum við í veg fyrir að við förum að safna upp skuldum þegar (ekki ef) óvæntu áföllinn í lífinu koma upp. 

Auka þrep 3b - Sparaðu upp í innborgun í íbúð
Ef þú átt ekki íbúð (ert á leigumarkaði eða býrð í öðru húsnæði) þá kemur inn lítið aukaþrep sem kallað er 3b.  Rannsóknir hafa sýnt að það er næstum undantekningalust hagstæðara að kaupa húsnæði en að leigja. Þess vegna skaltu byrja að spara allann þann pening sem þú ert aflögufær um, til að nota sem útborgun í íbúð.

Þrep 4 – Byrjaðu að fjárfesta og auktu svo fjárfestingar til framtíðar.
Ertu ekki með séreignarsparnað?  Byrjaðu strax í dag. Við erum nokkuð vel tryggð gegnum okkar lífeyrissjóðskerfi en með séreignarsparnaði getum við tryggt að við höfum það ennþá betra þegar við hættum að vinna. Aðrar fjárfestingar geta svo fylgt í kjölfarið eftir því sem vitneskja okkar og færni eykst. 

Þrep 5 - Sparaðu fyrir framtíð barnanna þinna.
Opnaðu söfnunarreikning fyrir börnin þín og ræðið um fjárhagsleg markmið þeirra með sparnaðinum. Er þetta fyrir íbúð eða nám. Gerið samning við börnin um að þið borgið inn og hvetjið þau jafnframt til að setja inn 50% af öllum peningum sem þau vinna sér inn eða fá í gjöf.  Með þessu móti gerið þið börnin ykkar meðvituð um góða meðferð peninga sem á að geta nýst þeim ævina á enda.

Þrep 6 - Borgaðu upp hússnæðislánið þitt snemma
Ímyndaðu þér líf án skulda og hvernig þú getur nýtt tekjurnar í að fjárfesta, ferðast og sinna áhugamálum þínum. Athugaðu að hægt er að nýta séreignarsparnað til greiða inn á húsnæðislán þín.

Þrep 7 - Safnaðu auðæfum og gefðu
Fjárhagslegt sjálfstæði felur í sér frelsi og það opnar mörg tækifæri. Fjárhagslega sjálfstætt fólk getur þess vegna gert nánast allt það sem það vill. Síðasta þrepið er þess vegna einfalt. Nú áttu að geta lifað lífi sem fæstir geta en allir vilja. Haltu áfram að byggja upp auðæði en vertu rausnarlegur þar sem þig langar til. Það eykur hamingju að gefa af sér tíma og fjármuni til góðra málefna.
Skyldu eftir þig arð til fjölskyldu sannfærður um að þau muni kunna að fara með vel með þá fjármuni.

 

14. okt 2020

Að kaupa fasteign

Fjárfesting í íbúðarhúsnæði er yfirleitt stærsta fjárfestingin sem einstaklingar ráðast í. Það er því stór ákvörðun að kaupa fasteign og ferlið við fasteignakaup getur verið flókið. Þeir sem íhuga fasteignarkaup ættu því að gefa sér góðan tíma í undirbúning og gera raunhæfa áætlun um hvað húsnæðið má kosta.

28. okt 2020

Viðbótarlífeyrissparnaður

Það er spennandi að byrja í nýrri vinnu hvort sem það er tímabundin sumarvinna eða vinna með skóla. Það gaman að kynnast nýju fólki, læra ný störf og taka þátt í atvinnulífinu eins og fullorðna fólkið. Það er líka góð tilhugsun að fá laun og ráða sínum eigin fjármálum.

  • Hverju þarf að huga þegar ungt fólk ræður sig í sumarvinnu eða vinnu með skóla?
  • Borgar sig að vera með viðbótarlífeyrissparnað?
  • Á ungt fólk að nýta sér viðbótarlífeyrissparnað (séreignarsparnað) til að greiða inn á fyrstu íbúð?
8. okt 2020

Skyndilán - kaupa núna borga seinna

Að nýta sér „kaupa núna borga seinna“ þjónustu getur verið auðveld og þægileg leið til að greiða fyrir vörur og þjónustu, það er þó mikilvægt að gæta þess að skuldbinda sig ekki um efni fram.

Af hverju áttu pening eftir 14 daga ef hann er ekki til núna ?